Drukuj Powrót do artykułu

Tradycyjne “Jedlińskie Zapusty” na liście UNESCO?

13 lutego 2015 | 15:23 | rm Ⓒ Ⓟ

Tradycyjne "Jedlińskie Zapusty" połączone z obrzędem "Ścięcia Śmierci" ma szansę na wpisane na listę UNESCO. Ten wywodzący się z XVI stulecia obrzęd ludowy jest jedynym tego typu w Polsce, a nawet Europie. Jako pierwszy opisał go ks. Jan Kloczkowski, ówczesny proboszcz podradomskiej parafii Jedlińsk.

Agnieszka Gryzek, dyrektor Gminnego Centrum Kultury i Kultury Fizycznej w Jedlińsku poinformowała, że pomysłodawcą zgłoszenia obrzędu na listę UNESCO było Państwowe Muzeum Etnograficzne. – Nasza współpraca trwa od kilku lat. Jeżeli uda się nam uzyskać wpis na listę dziedzictwa niematerialnego UNESCO, będzie to bardzo istotna rzecz, jeśli chodzi o promocję tego widowiska nie tylko w Polsce, ale na całym świecie. Według przedstawicieli muzeum szanse na to są duże – powiedziała dyrektor Agnieszka Gryzek.

Wydarzenie kończące karnawał, które nosi nazwę "Ścięcie Śmierci – Jedlińskie Zapusty" odbędzie się w najbliższy wtorek, 17 lutego. Jest jedynym tego typu wydarzeniem kulturalnym w Polsce i Europie.

Widowisko swoim rodowodem sięga XVI stulecia i jest nadal kultywowane w Jedlińsku na pamiątkę "prawa miecza", które Jedlińsk otrzymał przy lokacji miasta w 1530 roku. Badacze twierdzą, że na obrzęd "Ścięcia Śmierci" duży wpływ miała szkoła ariańska istniejąca w Jedlińsku w latach 1560-1630 oraz szkoła wyższa funkcjonująca w latach 1630- 1655. W ówczesnych czasach w Jedlińsku przebywało bowiem wielu kleryków, historyków i żaków.

Widowisko mogło wziąć swój początek od igrzyska żakowskiego, tj. ścięcia kukły symbolizującej śmierć. – Widowisko zachowało swoją pierwotną formę, dlatego jest ważnym elementem dziedzictwa kulturowego naszego kraju. Należy zaznaczyć, że wszystkie role (nawet kobiece) w widowisku są odtwarzane przez mężczyzn – mówi Agnieszka Gryzek.

Od godzin południowych na ulicach Jedlińska pojawia się wiele barwnych postaci. Są to na przykład: diabły, baby, Cyganki, rybacy, krakowianki i wiele innych. Swawole przebierańców stanowią tylko wstęp do właściwej części wydarzenia jakim jest "Ścięcie Śmierci". Jest to sąd nad śmiercią, która krzywdzi ludzi. Po wielu oskarżających wystąpieniach poszczególnych świadków zapada wyrok, który jest skazujący. Pojawia się kat, który pozbawia śmierć życia.

– Wydarzenie jest żywiołową zabawą, która wyzwala najlepsze wartości społeczne. Jest ono zwierciadłem regionu i miejscowości. W ostatni wtorek karnawału pojawiają się w Jedlińsku przedstawiciele prasy, telewizja, historycy i etnografowie. Tego dnia Jedlińsk odwiedza wielu turystów z całego kraju – mówi dyrektor Gryzek.

Widowisko plenerowe prezentowane jest zawsze w ostatni wtorek karnawału. W roku 2015 przypada ono 17 lutego. W trakcie wydarzenia odbędzie się jarmark twórców ludowych, będą miały miejsce występy kapeli ludowych i zespołów muzycznych. Dodatkowym, bardzo istotnym elementem świętowania, będzie prezentacja obrzędu zapustowego z innego regionu Polski. Tym razem prezentował się będzie zespół obrzędowy MAKOWIANKA z Makowa Mazowieckiego.

Drogi Czytelniku,
cieszymy się, że odwiedzasz nasz portal. Jesteśmy tu dla Ciebie!
Każdego dnia publikujemy najważniejsze informacje z życia Kościoła w Polsce i na świecie. Jednak bez Twojej pomocy sprostanie temu zadaniu będzie coraz trudniejsze.
Dlatego prosimy Cię o wsparcie portalu eKAI.pl za pośrednictwem serwisu Patronite.
Dzięki Tobie będziemy mogli realizować naszą misję. Więcej informacji znajdziesz tutaj.
Wersja do druku
Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Możesz określić warunki przechowywania cookies na Twoim urządzeniu za pomocą ustawień przeglądarki internetowej.
Administratorem danych osobowych użytkowników Serwisu jest Katolicka Agencja Informacyjna sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (KAI). Dane osobowe przetwarzamy m.in. w celu wykonania umowy pomiędzy KAI a użytkownikiem Serwisu, wypełnienia obowiązków prawnych ciążących na Administratorze, a także w celach kontaktowych i marketingowych. Masz prawo dostępu do treści swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu, a także prawo do przenoszenia danych. Szczegóły w naszej Polityce prywatności.